ESPAD 2026 Araştırmasının Sonuçları Bilimsel Panelde Tartışıldı
ESPAD 2026 araştırmasının sonuçları, KKTC’de düzenlenen bilimsel panelde değerlendirildi. Gençlerin madde kullanımı üzerine önemli veriler paylaşıldı.
Başbakanlık Uyuşturucu ile Mücadele Komisyonu tarafından yaklaşık bir yıl süren titiz çalışmalar sonucunda hazırlanan “European School Survey Project on Alcohol and Other Drugs/Alkol ve Diğer Maddelere İlişkin Avrupa Okul Anketi Projesi” (ESPAD) 2026 araştırmasının sonuçları, Les Ambassadeurs Hotel Marina’da gerçekleştirilen bir bilimsel panelde kamuoyuyla paylaşıldı.
KKTC’deki tüm liselerde yapılan araştırmada, toplam 1049 öğrencinin verileri incelendi. Panelde, madde kullanım eğilimleri bilimsel verilerle ele alınarak, bu konuda uzman isimler tarafından önemli bilgiler sunuldu. Başbakanlık Uyuşturucu ile Mücadele Komisyonu Başkanı Teyfide Tecel Hatipoğlu, ESPAD Proje Koordinatörü Dr. Zafer Bekiroğulları, Prof. Dr. Marilyn A. Huestis ve Dr. Michael L. Smith, panelde konuşmacı olarak yer aldılar.
2025-2026 döneminde gerçekleştirilen ESPAD araştırmasında gençlerin madde kullanım eğilimlerinin yanı sıra alkol, tütün ve e-sigara kullanımı, kumar davranışları ile yeni uyuşturucu türleri ve opioidler gibi konular da değerlendirildi. Araştırma sonuçlarına göre, öğrencilerin %1,2’sinin yaşamları boyunca esrar kullandığı, herhangi bir yasa dışı maddeyi yaşamları boyunca kullandığını belirtenlerin oranının ise %1,8 olduğu kaydedildi. Diğer yasa dışı maddelerin yaşam boyu kullanım oranları ise genel olarak %0,5’in altında kaldı.
Gençlerin karşılaştığı riskler arasında kumar davranışları da dikkat çekti. Öğrencilerin %7,7’sinin son 12 ay içinde kumar oynadığı belirlendi. Ayrıca, tütün ve e-sigara kullanımında belirgin bir artış gözlemlendi; yaşam boyu sigara kullanımı %35,5, e-sigara kullanımı ise %33,5 olarak kaydedildi.
Panelde, araştırma sonuçlarının yanı sıra Başbakanlık Uyuşturucu ile Mücadele Komisyonu’nun 2025-2026 Faaliyet Raporu ve 2027 planlaması da katılımcılarla paylaşıldı. Komisyon, bir yıl içerisinde eğitim ve farkındalık çalışmalarıyla toplam 5.381 kişiye ulaştığını bildirdi. Milli Eğitim Bakanlığı ile iş birliği içinde 2.930 öğrenci ve 588 aile olmak üzere toplam 3.518 kişiye doğrudan destek sağlandı. Ayrıca askeri birlikler, özel sektör ve üniversitelerde de çeşitli çalışmalar gerçekleştirildi.
1191 Alo Danışma ve Destek Hattı’na gelen 867 çağrıya yanıt verildi. Denetimli serbestlik programına katılanların sayısı 218’e ulaşırken, toplam 1.353 saatlik bir program uygulandı.
Panelde ayrıca KKTC’de yürütülen ESPAD çalışmasının bilimsel bir kitap olarak yayımlandığına da değinildi. Prof. Dr. Marilyn A. Huestis kitabın editörlüğünü üstlenirken, Melis Yağmur Minas da kitabın yazarları arasında yer aldı. Bilimsel değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Huestis, “Yeni Psikoaktif Maddeler (NPS): Güncel Gelişmeler ve Yeni Madde Kullanımı Eğilimleri” başlıklı sunumunda yeni uyuşturucu türlerindeki gelişmeleri aktardı. Dr. Michael L. Smith ise “Yeni Opioidler” başlıklı sunumunda küresel opioid kullanımıyla ilgili güncel bilimsel verileri paylaştı. Dr. Zafer Bekiroğulları, ESPAD araştırmasının KKTC sonuçlarını ve istatistiksel bulgularını katılımcılarla paylaştı.
Panelin soru-cevap bölümünde, elde edilen veriler doğrultusunda KKTC’de uygulanabilecek önleme ve mücadele politikaları üzerinde duruldu. Komisyonun 2027 planlamasında, ESPAD araştırmasının yeniden uygulanması, davranışsal bağımlılıklar konusunda ulusal tarama yapılması ve 1191 ile Bibapsoft verilerini kullanacak anonim dijital erken uyarı sisteminin geliştirilmesi hedefleniyor.
Başbakanlık Uyuşturucu ile Mücadele Komisyonu Başkanı Teyfide Tecel Hatipoğlu, ESPAD araştırmasının hazırlanması ve panelin gerçekleştirilmesi sürecinde yaklaşık bir yıl süren yoğun bir çalışma yürütüldüğünü belirtti. Elde edilen bilimsel verilerin, KKTC’de gelecekte uygulanacak önleyici stratejilere önemli bir rehber olacağını ifade etti. Hatipoğlu, araştırmaya ve panele katkı sağlayan tüm uzmanlara, okul yöneticilerine, öğretmenlere, velilere ve öğrencilere teşekkür etti.
