Irak, Türkiye’ye Yeni Petrol Boru Hattı İnşa Edecek
Irak, Hürmüz Boğazı’ndaki kriz nedeniyle Türkiye, Suriye ve Ürdün’e yeni petrol boru hattı döşemeye karar verdi.
Irak, ABD ile İran arasındaki gerilimin yeniden tırmanması ve Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut kriz nedeniyle Türkiye ile Suriye’deki Akdeniz limanlarına petrol boru hattı inşa etme çalışmalarını hızlandırıyor. Ülke, güneydeki petrol zengini Basra ve kuzeydeki Kerkük bölgelerinden başlayarak, Türkiye’nin Ceyhan limanına ve Suriye’nin Baniyas limanına kadar uzanacak bir boru hattı planlıyor. Bu hattın ilerleyen aşamalarında Ürdün’ün Akabe kentine kadar uzatılması da hedefleniyor.
Irak Petrol Bakanı Besim Muhammed Hüdeyir, ülkesinin resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, yeni boru hattının fizibilite çalışmalarının sürdüğünü ve Irak petrolü için alternatif ihracat yolları bulma konusunda net bir stratejileri olduğunu belirtti. Irak, petrol ticaretine büyük ölçüde bağımlı bir ekonomi yapısına sahip. Normal koşullarda, petrol ihracatı devlet gelirlerinin yüzde 90’ından fazlasını oluşturmakta ve bu durum, 10 milyondan fazla insanın maaşlarının devlet bütçesinden karşılandığı gerçeğiyle birleşince, ülkenin ekonomik durumu açısından kritik bir öneme sahip.
Hürmüz Boğazı’ndaki savaş nedeniyle bu bölge adeta abluka altında kalmış durumda. Irak hükümeti, çatışmaların etkisiyle azalan petrol üretimini telafi etmek amacıyla acil alternatif ihracat yolları arayışına girmiştir. Ancak, Hürmüz Boğazı çevresinden dolanarak petrol ihraç etme girişimlerinin, İran’ın bölgedeki boru hatlarına ve diğer petrol tesislerine yönelik saldırı tehdidi altında olduğu unutulmamalıdır. Ayrıca, kara yoluyla petrol ihracatı, deniz yoluna göre hem daha maliyetli hem de daha az verimli bir seçenek olarak değerlendirilmektedir.
Mevcut durumda Irak hükümeti, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nden (IKBY) Türkiye’ye giden mevcut bir boru hattını kullanmaktadır. Bunun yanı sıra, IKBY’den geçmeyen ve yakın zamanda faaliyete geçmesi beklenen bir diğer boru hattı da bulunmaktadır.
Irak ve Suriye temsilcileri, Irak Başbakanı Ali el-Zeydi’nin birkaç gün önce Washington’a yaptığı ziyaret sırasında, iki ülkeden geçen ve şu an kullanım dışı olan bir petrol boru hattının yeniden faaliyete geçirilmesi için bir niyet beyanı imzaladı. Bu hattın günlük kapasitesi 700 bin varil olarak belirlenmiştir. ABD enerji şirketi Chevron’un ilgili konsorsiyuma liderlik etmesi kararlaştırılmıştır. 2003 yılında Irak’ta yaşanan savaş sırasında hasar gören bu boru hattı, o tarihten bu yana kullanılmamaktadır.
Irak topraklarındaki enerji faaliyetleri, İran savaşının etkisiyle kuzeydeki özerk Kürt bölgesinde de baskı altına alınmış durumda. ABD enerji şirketi HKN Energy ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden Dana Gas gibi şirketler, artan çatışmalar nedeniyle bölgedeki faaliyetlerini geçici olarak durdurma kararı almıştır.
