Sayıştay denetiminde teslim alınan malzemeler yok çıktı
Sayıştay denetimi sırasında ihale kapsamında teslim alındığı gösterilen malzemelerin şartlara uygun olmadığı ve yükümlülüklerin yerine getirilmediği belirlendi.
Sayıştay Temyiz Kurulu, bir belediyenin mal alım ihalesine ilişkin kamu zararı dosyasında karar düzeltme taleplerini reddetti. Kurul, yüklenici firmanın sözleşme ve teknik şartnamede yer alan yükümlülükleri yerine getirmediği halde malların tamamı teslim alınmış gibi belge düzenlenerek ödeme sürecinin işletildiği yönündeki tazmin hükmünü korudu.
Dosyaya göre, 2018/702578 kayıt numaralı ihale 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21’inci maddesinin (b) bendi kapsamında pazarlık usulüyle gerçekleştirildi. Sayıştay değerlendirmesinde, acil veya özel nitelikte bir durum bulunmadığı halde bu yönteme başvurulmasının ihale ilanı, saydamlık, rekabet, eşit muamele ve kamuoyu denetimi bakımından sorun oluşturduğu belirtildi.
07 Ocak 2019 tarihli mal alım sözleşmesi ile teknik şartnamede yer alan yükümlülüklerin yüklenici tarafından yerine getirilmediği, buna karşın sözleşme kapsamındaki malların eksiksiz teslim edilmiş gibi gösterildiği ve ödeme emri belgesine bağlandığı tespit edildi. Bu işlemler nedeniyle oluştuğu değerlendirilen kamu zararının sorumlularca tazminine karar verildi ve konu hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunuldu.
Sorumluların savunması
Karar düzeltme başvurularında görevli personel, malzemelerin ihale kapsamında alındığından haberdar olmadıklarını savundu. Personel, kendilerine teslim alma konusunda yazılı bir görevlendirme yapılmadığını, ihale dosyası ve teknik şartnameyi görmediklerini, malzemelerin teknik özelliklerini ve miktarını değerlendirecek bilgiye sahip olmadıklarını ileri sürdü.
Başvurularda, çocuk oyun grupları ile spor aletlerine ait parçaların serada çalışan işçiler tarafından monte edildiği, oysa ihale şartlarına göre kurulumun yüklenici tarafından yapılması gerektiğinin ancak Sayıştay soruşturması sırasında öğrenildiği belirtildi. Malzemelerin teslim belgelerinin önce başka kişilerce imzalandığı, daha sonra önceki irsaliyeler iptal edilerek yeni belgelerin görevli personel adına düzenlendiği iddia edildi.
Personel vekilleri ayrıca, belediye tarafından yükleniciye fiilen ödeme yapılmadığını, tutarların emanet hesabında bulunduğunu ve bu nedenle kamu zararının oluşmadığını savundu. Devam eden hukuk davası ile ceza soruşturmasının sonucunun beklenmesi, bu süreçler tamamlanıncaya kadar dosyada hüküm kurulmaması ve sorumlular hakkında tazmin kararı verilmemesi talep edildi.
Başvurularda, görevli personelin ihale komisyonunda yer almadığı, mal kabulü için yazılı veya sözlü biçimde yetkilendirilmediği ve gerçeğe aykırı belge düzenleme kastının bulunmadığı da ifade edildi. Savunmalarda, bir kişinin sorumlu tutulabilmesi için hem belgeyi düzenleme yetkisinin hem de belgede yer alan bilgilerin gerçeğe aykırı olduğunu bilmesinin gerektiği vurgulandı.
Sayıştay Temyiz Kurulu kararı
Sayıştay 3’üncü Dairesi, önceki bozma kararının ardından verdiği ek ilamda tazmin hükmünde ısrar etti. Daire, yüklenicinin sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmemesine rağmen malların tamamı alınmış gibi gösterilerek ödeme sürecine dahil edilmesi nedeniyle kamu zararı oluştuğu sonucuna vardı.
Bu karar, 29 Ocak 2025 tarihli Temyiz Kurulu kararlarıyla onandı. Bunun üzerine sorumlular, savunma haklarının kısıtlandığını, ek raporun kendilerine tebliğ edilmediğini ve devam eden hukuk yargılamasının yeterince değerlendirilmediğini belirterek karar düzeltme başvurusunda bulundu.
Başsavcılık görüşlerinde, başvurulardan birinin dosyanın yeniden incelenmek üzere Daireye gönderilmesini gerektirebileceği değerlendirilirken, diğer başvuru bakımından karar düzeltme koşullarının oluşmadığı belirtildi.
Kurul, 8 Nisan 2026 tarihli ve 59176 sayılı tutanakla, sorumluların itirazlarının önceki Temyiz Kurulu kararında karşılandığına ve kararın kanuna aykırı bir yönünün bulunmadığına hükmetti. Kararın düzeltilmesini gerektirecek yeni bir husus sunulmadığını belirten Kurul, tazmin hükmünü onayan kararlar yönünden karar düzeltmesine yer olmadığına oy çokluğuyla karar verdi.
