El Nino kuraklığı Asya’da küresel gıda krizini büyütüyor
El Nino kuraklığı Asya’da nehirleri ve barajları kuruturken tarımı, gıda tedarikini ve emtia fiyatlarını tehdit ediyor; milyonlarca kişi risk altında.
Asya’da nehir yataklarının kuruması, barajlardaki su seviyelerinin kritik düzeylere gerilemesi ve tarım arazilerinin susuz kalması, bölgeyle sınırlı kalmayabilecek bir gıda krizinin işaretlerini veriyor. Etkisini artıran El Nino kuraklığı; gıda arzı, emtia fiyatları ve milyonlarca kişinin geçim kaynakları üzerindeki baskıyı derinleştiriyor.
Uluslararası meteoroloji kuruluşlarının değerlendirmelerine göre mevcut El Nino döngüsünün çok şiddetli seviyelere ulaşma ihtimali yüksek. Tahminlerde, bu döngünün 1950’den bu yana kaydedilen en güçlü El Nino olma olasılığı yüzde 69 olarak gösteriliyor. Yaşanan gelişmeler tarımın yanı sıra su yönetimi, balıkçılık, enerji ve taşımacılık sektörlerini de doğrudan etkiliyor.
Kuraklığın ağır sonuçlarının görüldüğü ülkelerden Endonezya’da su kaynaklarının azalması, çiftçilerin ve balıkçıların üretim kapasitesini düşürdü. Yağışların kesilmesiyle ormanlık alanlarda ve tarım arazilerinde yangınlar yayılırken, resmi verilere göre temmuz ayına kadar 200 bin hektardan fazla alan yandı.
Endonezya’daki turba bataklıkları, yangınların toprağın altında uzun süre kor halindeki biçimde sürmesine neden oluyor. Bu nedenle yüzeyde söndürülmüş görünen alevler, rüzgâr ve kuraklığın etkisiyle yeniden ortaya çıkabiliyor. Yangınların oluşturduğu yoğun duman on binlerce kişide solunum sorunlarına yol açarken, duman tabakası Malezya, Singapur, Brunei ve Filipinler’e kadar ulaşarak bölgesel hava kirliliğini artırdı.
El Nino kuraklığının bir diğer önemli etkisi küresel tarım tedarik zincirlerinde görülüyor. Hindistan, Vietnam ve Tayland’ın pirinç üretimindeki olası kayıpları ile Endonezya ve Malezya’daki palm yağı arzının azalması, dünya piyasalarını doğrudan etkileyebilir. Rekoltedeki düşüşlerin gıda arzını daraltması ve fiyatlarda sert dalgalanmalara yol açmasından endişe ediliyor.
Birleşmiş Milletler verilerine göre El Nino kaynaklı aşırı hava olayları, kuraklık ve sel riski taşıyan 45 ülkede en az 49 milyon kişiyi 2027’nin sonuna kadar akut gıda güvensizliğiyle karşı karşıya bırakabilir. Ekonomik modellemeler de şiddetli bir El Nino senaryosunda temel gıda fiyatlarının küresel ölçekte yüzde 15’ten fazla artabileceğine işaret ediyor. Üretim takvimi ve stokların yenilenme süreci nedeniyle iklim şokunun tüketici fiyatlarına tam yansımasının 2027 ve sonrasına uzayabileceği belirtiliyor.
