BAE, Suudi Arabistan’ın Yemen’deki Rolünü Tanıdı
BAE, Suudi Arabistan’ın Yemen’deki etkisini kabul etti. GGK’nın kontrolü ve ayrılıkçı hareketler üzerine gelişmeler yaşanıyor.
2017 yılında Aden Uluslararası Havalimanı’na inen bir uçak, pistte ilerlerken iki farklı bayrak dikkat çekiyordu. Bunlardan biri, Yemen’in ayrılıkçı güney hareketinin sembolü olan eski Güney Yemen bayrağıydı. Diğeri ise bu hareketin en büyük destekçisi olan Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) bayrağıydı.
Aden’den ayrılırken karşılaşılan kontrol noktalarında Yemen Cumhuriyeti’nin bayrağının görünmemesi, kuzeye doğru ilerledikçe Taiz kentinde bu bayrağın yeniden belirmesi dikkat çekiciydi.
BAE destekli ayrılıkçı Güney Geçiş Konseyi (GGK), Mayıs 2017’de Aydrus ez Zübeydi liderliğinde kuruldu. Husilerin Yemen’in başkenti Sana’yı işgal etmesine karşı mücadele eden bu konsey, nihai amacının Yemen’den ayrılmak olduğunu açıkça ifade ediyordu.
2019 yılına gelindiğinde, GGK ve Yemen hükümeti arasında Aden ve güney bölgelerinde çatışmalar yaşandı. GGK, Aden’i ele geçirerek hükümeti zorla devirdi ve bu süreçte önemli bir güç haline geldi.
GGK’nın etkisi, önümüzdeki yıllarda artarak devam etti. Ez Zübeydi, Suudi destekli Cumhurbaşkanlığı Liderlik Konseyi’ne katılsa da, GGK’nın eski Güney Yemen’in büyük bir kısmı üzerindeki kontrolü devam ediyordu.
Ez Zübeydi, Eylül ayında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, Yemen için en iyi çözümün “iki devletli çözüm” olduğunu belirtti. Ancak, bu açıklamanın ardından GGK, doğudaki Hadramut ve El Mahra vilayetlerine güç göndererek Suudi Arabistan’ın tepkisini çekti. Suudiler, bu durumu kendi sınırlarını aşan bir tehdit olarak değerlendirdi.
GGK liderinin şu an firarda olduğu belirtilirken, Yemen hükümetine bağlı Suudi destekli güçler, Güney Yemen’in büyük bir kısmını kontrol ediyor. Bu süreçte birçok müttefik taraf değiştirmiş durumda.
BAE ise Suudi Arabistan’ın Yemen’deki rolünü kabul ederek, şimdilik geri adım atmış gibi görünüyor.
Güney Yemen’in ayrılması, birkaç hafta içinde gerçekleşmesi beklenen bir durumdan çok, uzak bir ihtimal haline geldi. Ez Zübeydi, geçtiğimiz Cuma günü, Güney Yemen’in bağımsızlığı için yapılacak referandum öncesinde iki yıllık bir geçiş dönemi ilan etti.
Ancak bir hafta sonra GGK’nın içindeki bölünmeler belirginleşti. Cumhurbaşkanlığı Liderlik Konseyi üyesi Abdurrahman el Mahrami, Riyad’da bulunuyor ve Suudi Arabistan tarafında konumlandığı görülüyor.
Yemen hükümeti, Suudi desteğiyle Husi karşıtı güçleri yeniden organize etmeye çalışıyor. Bu süreç, Yemen’in kuzeybatısında yaşayan nüfusun büyük bir kısmının kontrolünü elinde bulunduran Husilere karşı ilerlemek için bir fırsat olarak değerlendiriliyor. Ancak bu, oldukça iddialı bir hedef olarak öne çıkıyor.
Yemen’deki durumun karmaşık yapısı, her an değişebilir. Ez Zübeydi’nin memleketi olan Ed Dali gibi bölgelerde, Güney Yemen’in ayrılmasına yönelik destek hala güçlü. GGK’nın sıkı destekçileri, işbirliğine yanaşmayanların kolayca pes etmeyeceği ve potansiyel bir isyanın tohumlarını ekebileceği düşünülüyor.
Cumhurbaşkanı Liderlik Konseyi Başkanı Reşad El Alimi, gücünün yalnızca Suudi Arabistan’ın askeri desteğine dayanmadığını göstermek zorunda kalacak. Hükümetiyle birlikte Aden’e dönüp dönemeyeceği, onun meşruiyetinin en önemli sınavlarından biri olacak. Bu, Yemen hükümeti için büyük bir zorluk teşkil ediyor. Kontrolü yeniden ele geçirebilecek mi, yoksa mevcut durum GGK ve ayrılıkçı hareket için sadece geçici bir gerileme mi olacak?
